Τετάρτη, 25 Νοεμβρίου 2009

Bad Lieutenant: Port of Call New Orleans


Από το  http://www.hollywoodreporter.com/

Bottom Line: Original, offbeat and rewarding cop story with Nicolas Cage in great form.

Venice Film Festival -- Competition

VENICE -- Filled with unexpected turns and subversive humor, Werner Herzog's "Bad Lieutenant: Port of Call New Orleans" is a jazzy, entertaining riff on the theme of a cop who spends too much time in a sewer of criminality and corruption.
It's a far cry from Abel Ferrara's 1992 NC-17 film with a similar title, and it will appeal to a different audience. It has a seriously involved performance from Nicolas Cage as a good detective on a downward spiral of drugs and gambling; there is a lot of very black humor; and it develops, somewhat surprisingly, into something suggesting a kind of cheerful pessimism.

Herzog has made a piece of mainstream entertainment with quirky particulars, and with Cage's star power, it could see substantial rewards from the boxoffice domestic and international. The film was greeted in Venice with much laughter and, at the end, loud, sustained applause.
Veteran TV cop show writer William Finkelstein's screenplay sets the story in New Orleans in the aftermath of Hurricane Katrina, and it allows Herzog to explore the way bad things happen to good people while crooked people prosper.
Cage plays dedicated police officer Terence McDonaugh, who in the opening sequence jumps into a flooded-basement cell to save a locked-up prisoner from drowning, permanently injuring his back. Prescribed medicines ease the chronic pain that he is left with, but soon he's taking illegal drugs, whatever he can find or steal.

The framework of the picture is a police procedural with McDonaugh and his colleagues, including Steve (Val Kilmer) on the trail of the killers of a family of five caught up in drug dealing.
All the while, McDonaugh is trying to score whatever will make the pain go away, and there are many inventive, scary and sometimes hilarious scenes showing how he goes about it. He has a hooker junky girlfriend (Eva Mendes) and a tolerant bookie (Brad Dourif), and he runs afoul of powerful bad guys while playing ball with a significantly dangerous drug lord.
Kilmer doesn't get to do much, but Mendes and Dourif make fine contributions, as do Fairuza Balk as an amorous former flame and Alvin "Xzibit" Joiner as the drug king.

But it's Cage's show, and his body language conveys just how much pain McDonaugh is in with one shoulder permanently clenched and his gaze on alert for the next fix. It's a sly, intelligent performance that brings to mind the tortured character he portrayed in the grievously overlooked "Vampire's Kiss" (1988).
Ferrara's "Bad Lieutenant" was a lurid depiction of a very damaged detective made memorable by a committed performance by Harvey Keitel. That cop's drug-induced illusions involved a lot of Catholic guilt and visions of Christ. Herzog mischievously has the cop in his film see lizards. Iguanas and alligators pop up when least expected, and there's a funny scene in which the camera captures an iguana up close with Cage's demented cop in the frame looking weirdly related.
Production: Nu Image/Millennium Films
Sales: Millennium Films
Cast: Nicolas Cage, Val Kilmer, Eva Mendes, Fairuza Balk, Jennifer Coolidge
Director: Werner Herzog
Producers: Edward R. Pressman, Randall Emmett, Alan Polsky, Gaby Polsky, Stephen Belafonte
Executive producers: Avi Lerner, Danny Dimbort, Trevor Short, Boaz Davidson
Screenwriter: William Finkelstein
Director of photography: Peter Zeitlinger
Production designer: Toby Corbett. MUSIC: Mark Isham
Costume designer: Jill Newell
Editor: Joe Bini
No rating, 121 minutes

Τελικά ο Kinski μάλλον έστεκε καλύτερα στα λογικά του από τον πάλαι ποτέ σπουδαίο σκηνοθέτη και νυν μπεδεμένο κουβάρι Werner Herzog. Άνθρωπε μου ξέρουμε πως τα χρόνια πέρασαν και τα μυαλά κουνήθηκαν (άλλωστε πολλοί όταν περνάνε τα χρόνια τα χάνουν), αλλά υπάρχει και όριο.
Γιατι; Καλά είναι τα ντοκυμαντέρ σου. Μου γεννήθηκαν όμως διάφορα υπαρξιακα ερωτήματα, όχι για την δική μου ύπαρξη αλλά για την δική σου.

Πρώτον: είναι remake ή δεν είναι;

Δεύτερον: Ο Cage δεν είναι άξιος ούτε να δέσει τα κορδόνια του Keitel όπως κι εσύ εδώ και χρόνια του Ferrara. Αλλα αφού το "κοινό" το διασκέδασε είμαστε εντάξει, σε πληροφορώ πως αυτοί που αγαπήσαμε την "Διαφθορά" δεν το διασκεδάζουμε καθόλου, αλλά φυσικά μπορείς και να επικαλεστείς την οικονομική κρίση.

Τρίτον: Γιατί πήρες την Eva Mendes; Θα μπορούσες να πάρεις ένα κομοδίνο, δεν θα σου στοίχιζε και λεφτά.
Κρίμα που κάποτε σε θαύμαζα.
Από την άλλη βέβαια ο κύριος Werner Herzog κινούμενος ως κουτοπόνηρος ξεφεύγει ή μάλλον νομίζει πως ξεφεύγει από το κράξιμο μαδώντας την μαργαρίτα.

 Έκανα remake,  δεν έκανα remake..

"Werner Herzog's "Bad Lieutenant: Port of Call New Orleans" is a jazzy, entertaining riff on the theme of a cop who spends too much time in a sewer of criminality and corruption."

Μη χειρότερα.

Τρίτη, 24 Νοεμβρίου 2009

Will Penny - Ο Μεγάλος Σκληρός


1968 του Tom Gries

Ο Gries υπήρξε κατά βάση τηλεοπτικός σκηνοθέτης. Από την καριέρα του στην τηλεόραση θα ξεχωρίσω το εξαιρετικό "The Glass House" αλλά το κινηματογραφικό του ντεμπούτο ήταν αυτό που πράγματι δικαιώθηκε από τον χρόνο και ας ήταν στην εποχή του μια εμπορική αποτυχία. Αργότερα όμως αποκαταστάθηκε καθώς πρόκειται για ένα western που διαθέτει μια αύρα διαφορετική από εκείνη των μεγάλων ταινιών του είδους. Το 1992 στο "Unforgiven" ο Clint Eastwood θα δώσει στα παιδιά του τα ονόματα Will και Penny. Κάτι παραπάνω θά ήξερε αυτός.

Το "Will Penny" είναι η αποθέωση του Lucien Ballard ως κινηματογραφιστή που όχι μόνο απέδειξε για μια ακόμα φορά πως μπορεί να φωτογραφίσει τα πάντα αλλά και πως η λέξη τέλειος είναι μικρή μπροστά του.
Έναν χρόνο αργότερα ο Ballard θα είναι ο κινηματογραφιστής στο 'The Wild Bunch", ενώ το 1958 ήταν o φωτογράφος στην ταινία που έκανε αργότερα τον Scorcece σκηνοθέτη, το "Murder by Contract".
Κινηματογραφώντας τα χιονισμένα βουνά και τις ανοιχτές πεδιάδες σαν κάδρα σε πινακοθήκη, ο σπουδαίος κινηματογραφιστής δίνει την ευκαιρία στον σκηνοθέτη να στήσει το σκηνικό της ιστορίας του, στην οποία πρωταγωνιστεί όλη σχεδόν η αφρόκρεμα των ηθοποιών που έπαιζαν σε westernς εκείνη την εποχή.

Ο Charlton Heston πραγματικά μας αφήνει άναυδους με την καλύτερη ερμηνεία του, που έχω δει ποτέ. Ξέρω πως το ντοκυμαντέρ του Michael Moore τον έκανε αντιπαθή αλλά δεν με αφορά ούτε ο Michael Moore ούτε τα εκκωφαντικά ντοκυμαντέρ του. Σημασία έχει πως η ερμηνεία του είναι πολυσύνθετη, ευαίσθητη, αμήχανη όταν χρειάζεται, σκληρή όταν πρέπει να αντιμετωπίσει την προ - Texas Chain Saw Massacre οικογένεια, του παραληρηματικού σαδιστή παράνομου Preacher Quint. Μόνο, που όπως ανέφερα, η οικογένεια αυτή δεν είναι απλώς παράνομη αλλά και η ψυχοπάθεια προσωποποιημένη. Έξοχος στον ρόλο του ο Εγγλέζος, υποτιμημένος κατά την γνώμη μου, ηθοποιός Donald Pleasence. Με μια ερμηνεία που εμπλέκει την θρησκεία με τον σαδισμό και την σχεδόν κανιβαλιστική φύση της οικογένειας με το Ουέστ, δίνει μια συναρπαστική παράσταση. Ο Will Penny έχει μεγαλώσει δύσκολα. Μόνος του από μικρό παιδί, επέζησε σε σκληρές δουλειές μετρώντας αγελάδες και χειμώνες, έγινε άντρας. Κι ένας άντρας που δεν πουλούσε τους φίλους του κι ήταν ειλικρινής σε όσα έλεγε.


Μια από τις πιο εβληματικές γυναίκες που εμφανίστηκαν σε ταινία της Δύσης είναι η Catherine Allen.
Δεν σε θαμπώνει η ομορφιά της αλλά το βάθος κι η τολμηρότητα του χαρακτήρα της κι εκείνα τα μάτια της που δεν γνωρίζουν την λέξη ψέμα. Ταξιδεύει μαζί με τον μικρό της γιό, σε καιρούς δύσκολους, ερωτεύεται τον Will και αυτή η αγάπη της τον κάνει να νιώθει ευάλωτος και αμήχανος.
Είχαν ειδωθεί για πρώτη φορά όταν η συμμορία του Preacher Quint είχε πληγώσει άσχημα έναν φίλο του, οι πυροβολισμοί δεν έμειναν αναπάντητοι κι έτσι δημιουργήθηκε η έχθρα με την οικογένεια των υπανθρώπων. Ο Will είναι περιπλανώμενος. Βρίσκει δουλειά σε ένα ράντσο κι έχει την ευθύνη να μην πλησιάζει κανείς. Σε μια καλύβα θα βρει την γυναίκα και το παιδί. Θα τους πει να φύγουν, αυτή είναι η δουλειά του. Τα ανθρωποειδή τον βρίσκουν και τον μαχαιρώνουν. Δεν του δίνουν την χαριστική βολή γιατί ο σαδισμός του πατέρα - αφέντη θέλει ο πληγωμένος του αντίπαλος, να πεθάνει από το κρύο. Σερνάμενος ο Will θα φτάσει ως την καλύβα κι ένας από τους πιο ειλικρινείς έρωτες του κι νηματογράφου θα γεννηθεί.

Χριστούγεννα, το παιδί αγαπάει τον Will κι εκείνος του μαθαίνει την ζωή, η συμμορία εισβάλλει στην καλύβα και στο φινάλε μαζί με έναν φίλο του ο Will θα τους στείλει στον άλλο κόσμο.
Υπάρχουν λεπτομέρεις που διαχωρίζουν την μεγάλη ταινία από το αριστούργημα, όταν σε όλη την διάρκειά της μια ταινία είναι μεγάλη ένα άστοχο φινάλε μπορεί να την καταδικάσει. Εδώ το φινάλε οριστικοποιεί πως το φιλμ είναι ένα γνήσιο αριστούργημα.
Περίμενα ένα soundtrack πομπώδες κι όμως οι μελαγχολικές και χαμηλότονες νότες του David Raksin, έντυσαν με αγάπη την ιστορία ενός άντρα και μιας γυναίκας που αν μη τι άλλο, ήταν ειλικρινείς μεταξύ τους.

Μεγαλείο το φιλμ, με διαλόγους που λένε λίγα αλλά εννοούν πολλά, αποφεύγοντας τις υπερβολές, υπερυψώνει το πραγματικό συναίσθημα και το κάνει για πάντα, έστω κι από πολύ μακριά.
Στον ρόλο της Catherine Allen, η Joan Hackett παίζει με τα ολοκάθαρα μάτια και την σπουδαία της ψυχή. Οι παλιοσειρές του western ήταν όλες εκεί: Lee Majors, Ben Johnson, Slim Pickens, Clifton James και Bruce Dern.

Poster - Suspiria

Δευτέρα, 23 Νοεμβρίου 2009

Dandelion


2004 του Mark Milgard

Αφόρητα ακoύγονται πια τα κλισέ περί "ενηλικίωσης" σε όποιες ταινίες περιέχουν νέους ανθρώπους. Συνήθως αυτά τα κλισέ τα χρησιμοποιούν οι αποστασιοποιημένοι που έχουν ζήσει χωρίς την παραμικρή αναζήτηση και επιμένουν στην άγνοια και στην αμπελοφιλοσοφία, σαν αυτούς που δεν θέλεις να διαβάζουν αυτά που γράφεις και ενώ τους αποκλείεις την πρόσβαση στα γραπτά σου, επιμένουν να δείχνουν την χαμηλή τους αυτοεκτίμηση μπαίνοντας με διάφορους τρόπους, κάτι λοιπόν θα κλέψουν αυτοί οι "ενήλικοι", ένα δεύτερο τέλος, μια ιδέα, μια ενηλικίωση.
Την ζωή του ανθρώπου την καθορίζουν τα βιώματα. Αν έχει, φυσικά. Επομένως κάποιος μπορεί να είναι ανήλικος στα τριάνταπέντε του και κάποιος μπορεί να είναι ενήλικος στα δεκαπέντε του.

Το "Dandelion" είναι ένα πανέμορφο φιλμ για την αγάπη. Για τις δύσκολες σχέσεις, για την επιλογή. Νομίζω πως αυτά είναι θέματα που δεν έχουν ηλικία. Πικραλίδα. Εξαιρετική η ταινία του σκηνοθέτη που μαζί με τον τεράστιο κινηματογραφιστή Tim Orr δημιουργούν μια ιστορία έρωτα που απλώνεται κάτω από τον απέραντο γαλάζιο ουρανό, κρύβεται μέσα στα στάχια και γλυστράει σαν το νερό μπροστά από την κάμερα.
Ο Terrence Malick είναι εδώ, στην μοναδική ως τώρα ταινία του σκηνοθέτη γυρισμένη στην κοίτη που τροφοδοτεί συνεχώς το αμερικάνικο σινεμά, δηλαδή σε μια επαρχιακή πόλη. Κουρασμένοι γονείς σε πρώτη ανάγνωση, βαθιά πληγωμένοι άνθρωποι σε δεύτερη και ουσιαστικότερη ανάγνωση.

Mason meets Danny

Ο Mason ονειρεύεται πως αυτοκτονεί, ο Mason αποδομεί τα κλισέ περί ενηλικίωσης με την απέραντη σοφία που διαθέτει, ξέρει να αγαπάει και βλέπει πίσω από την διαλυμμένη του μάνα και το εγωιστικό και σκληρό πρόσωπο του πατέρα του, την πλευρά εκείνη που οι ίδιοι δεν μπορούν να αντικρίσουν. Συμβιβασμοί και λόγια που θα έπρεπε να ειπωθούν. Γύρω από το τραπέζι, κακή ενέργεια κι ασυμβατότητα χαρακτήρων. Ο πατέρας του κυριευμένος από την εμμονή για τις εκλογές στην τοπική κοινότητα, μια εμμονή εφευρημένη για να μην κοιτάει τις ευθύνες του, χτυπάει ένα βροχερό βράδυ έναν μεθυσμένο με το αυτοκίνητο και τον σκοτώνει. Το αυτοκίνητο κολλάει και επιστρέφει σπίτι για να πάρει το δεύτερο, ο γιός του θέλει να τον βοηθήσει χωρίς να ξέρει τι έχει συμβεί. Αυτό θα του στοιχίσει δυο χρόνια στις φυλακές ανηλίκων, ο Mason είναι ο Rocco της Αμερικής, κι ας μην έχει αδέρφια.

Η Danny είναι κανούργια στην πόλη, όπως είναι καινούργια σε κάθε πόλη. Η μάνα της μετακομίζει συνέχεια, μισεί τους άντρες και η διαταραχή που έχει περάσει στο διαταραγμένο κορίτσι είναι το μεγάλο της έγκλημα. Μισεί τους άντρες όπως κάθε γυναίκα που είναι εκ των προτέρων κατασκευασμένη για την συναισθηματική αποτυχία. Η Danny γνωρίζει για λίγο τον Mason πριν μπει στο σωφρονιστήριο, κάνουν βόλτες στα απέραντα λιβάδια κι ένας δύσκολος έρωτας ξεπροβάλλει.

Ο Mason θα βγεί ακόμα πιο σοφός από το ίδρυμα. Θα προσπαθήσει. Είναι ο Χριστός των άλλων. Σπαρακτικές σκηνές και ερμηνείες, το ξέσπασμα της μητέρα που σπάει όλο το σπίτι, το άγγιγμα του πατέρα στον ώμο του γιού του όταν ψαρεύουν μαζί, ένας άνθρωπος που έχασε τα πάντα είναι αυτός ο πατέρας, την γυναίκα του, τον αγαπημένο του αδερφό και ο γιός του θα του πει πως ό,τι χάνεται μπορείς να το ξανακερδίσεις, αρκεί να πεις μια συγγνώμη από μέσα, να μετανιώσεις και να ζητήσεις αυτη την ευλογημένη συγγνώμη.

Η Danny έχει μπλέξει με την παρέα της πόλης, ναρκωτικά και ξενύχτια. Μέχρι τώρα η μητέρα της δεν έδειχνε ενόχληση, εξάλλου πάντα πίστευε πως οι άντρες θέλουν τις γυναίκες για το σεξ, τις γυναίκες σαν αυτή την μητέρα σίγουρα, είναι τόσο ρηχή και άδεια και το να την δεις σαν άνθρωπο θα είναι λάθος. Ο Mason και η Danny είναι και πάλι μαζί.
Συγκλονιστική η ρευστότητα της σκηνής όπου ένας ηλικιωμένος κάθε μέρα για χρόνια πηγαίνει και περιμένει να περάσει το τρένο που σκότωσε την γυναίκα του έξω από την πόλη. Σκοτώνει η ανθρωπιά σε μια τέτοια ταινία γιατί δίνεται τόσο γενναιόδωρα και κυρίως χωρίς την προσδοκία ανταλλάγματος.

Η μητέρα της Danny ζηλεύει, φτιάχνει τα πράγματά τους να ξαναφύγουν, το κορίτσι αντιδρά αλλά δεν έχει την δύναμη, ο Mason της τονίζει συνέχεια την λέξη επιλογή κι η επιλογή της είναι η αυτοκτονία. Στο εκπληκτικό φινάλε με μνήμες από τα "Πέντε Εύκολα Κομμάτια" ο Mason κάνει την δική του επιλογή. Και είναι επιλογή ζωής.

Οι ερμηνείες στο φιλμ είναι εξαιρετικές, όλο το καστ έχοντας μπει στην ουσία της ταινίας, δίνει τα εσώψυχά του. Και το σκηνοθετικό ντεμπούτο ευχάριστη έκπληξη, δυστυχώς ως τώρα έχει μείνει ντεμπούντο καθώς ο Milgard δεν έκανε κάτι άλλο. Αυτοί που αναπαρήγαγαν τα κλισέ περί "ενηλικίωσης" καλό είναι να ενηλικιωθούν οι ίδιοι, αν φυσκά μπορούν να τα καταφέρουν

Mason ο Vincent Kartheiser

Danny η Taryn Manning


That we may not always be able to choose who we love, but how we love is our choice to make

Bad Lieutenant - Διαφθορά



1992 του Abel Ferrara

Οι ερμηνευτικές δυνατότητες του Harvey Keitel είναι για μένα αδιαπραγμάτευτες. Μερικές όμως ερμηνείες απαιτούν πολύ περισσότερα πράγματα από έναν ηθοποιό. Απαιτούν την ψυχή του και στο "Bad Lieutenant" ο Keitel έπαιξε έναν ρόλο από αυτούς που πολλοί φοβούνται ότι θα τους καταστρέψει την καριέρα. Είναι μεγάλη η διαφορά ενός διεφθαρμένου μπάτσου που παίρνει το μερίδιό του από την παρανομία με την καταραμένη και διεφθαρμένη ως το μεδούλι φύση του πρωταγωνιστή σε αυτήν την λαμπρή ταινία.

Ο Abel Ferrara είναι ο ιδανικός σκηνοθέτης για ένα εισπρακτικό ρίσκο, αλλά μάλλον είναι ο μοναδικός σκηνοθέτης που δεν συμβιβάστηκε ακόμα και στις αποτυχημένες του ταινίες. Ο δικός του Καθολικισμός κι η σχέση του με την εξάρτηση αποτελούσαν ανέκαθεν την ουσία των φιλμικών του παροξυσμών. Από το cult "The Driller Killer" που τον έκανε γνωστό ως και σήμερα, ο σκηνοθέτης ακολουθεί τον μοναχικό του δρόμο χωρίς να κοιτάει πίσω. Είναι στενός φίλος του άλλοτε αγαπημένου Michael Mann και γεννήθηκε στο Bronx. Πίσω από τις μεγάλες του ταινίες κρύβεται το Bronx.

"King of New York", "The Funeral" και "Bad Lieutenant".

Μια άτυπη αριστουργηματική τριλογία. Στην "Διαφθορά" σοκάρει και το κάνει αβίαστα με προφανή στόχο τον καταραμένο του ήρωα και όχι το σοκ. Είναι βαθιά Καθολικός και αποζητά την λύτρωση. Ο Harvey Keitel δεν έχει όνομα στην ταινία, αναφέρεται ως "The Lieutenant" και είναι βουτηγμένος σε ολόκληρη την γκάμα των ναρκωτικών που κυκλοφορεί στη Νέα Υόρκη και εθισμένος στο παράνομο στοίχημα και στις πόρνες.

Την λέξη αστυνομικός την έχει ξεχάσει και ο ίδιος , έχει οικογένεια και παιδιά αλλά είναι εκείνος ο λύκος που ουρλιάζει μέσα του που ούτε αυτό δεν αντέχει να σκέφτεται. Ο Lieutenant δεν αντέχει να σκέφτεται γι' αυτό κι η χρήση των ουσιών δεν έχει όρια, για αυτό και η τολμηρή και η δύσκολη "εσωτερική" σκηνή του εκβιασμού των δυο νεαρών γυναικών που απλώς δεν έχουν άδεια οδήγησης κι εκείνος τις υποχρεώνει να κάνουν διάφορα μέσα στο αυτοκίνητο για να αυνανιστεί, αφήνει τον πόνο του μη ανθρώπινου να ουρλιάξει.


Τα πράγματα όμως δεν πηγαίνουν καλά, οι Dodgers χάνουν συνέχεια, χρωστάει πολλά χρήματα και ένα γεγονός που συνέβη στην πραγματικότητα γύρω στο 1981 νομίζω στη Νέα Υόρκη, ο βιασμός μια νεαρής καλόγριας μέσα στην εκκλησία από δυο αληταριά τον στοιχειώνει και ο άνθρωπος θα βγάλει από μέσα του τον λύκο, όταν θα δει παραισθητικά τον Χριστό μέσα στην ίδια εκκλησία. Δίνοντας ένα ειλικρινές ερμηνευτικό κονσέρτο θα συρθεί στα τέσσερα για να ζητήσει βοήθεια. Αυτό ο ελάχιστο που έχει απομείνει μέσα του από άνθρωπο σπάει κι η οθόνη ξεχειλίζει από άγριο πόνο.

The Lieutenant: [to Jesus Christ] Mutt! You got something that you want to say to me? You fuck! You ratfuck, you ratfuck! Here's your... What? Say something, I know you're just standing there. What am I gonna do? You gotta say something! Something! You fuck, you fucking stand there and you want me to do every fucking thing! Where were you? Where the fuck are you? Where were you? Where the hell were you? I... I... I'm sorry. I'm so sorry! I'm sorry! I did so many bad things. I'm sorry. I tried to do... I try to do the ricgt thing, but I'm weak, I'm too fucking weak. I need you to help me! Help me! I need you to help me! Forgive me! Forgive me! Forgive me, please! Forgive me, father!

Αυτό ο τραγικός μονόλογος είναι μια υπέρτατη σκηνή της αδυναμίας ενός ανθρώπινου θηρίου να βρει έστω μια παροδική λύτρωση και να αποδιώξει την φύση του, μια έσχατη παραδοχή κάτω από το βάρος της απελπισίας και του αδιεξόδου. Η καλόγρια συγχωρεί τους δράστες κι αυτό τον σκοτώνει, τον φέρνει αντιμετωπο με την αποτρόπαια πλευρά του εαυτού του.


Από εκεί και πέρα η λύτρωση του πρωταγωνιστή είναι ευθύνη του σκηνοθέτη. Ο Abel Ferrara δεν θα λυτρώσει με τον τρόπο που μπορεί κάποιος άλλος να επέλεγε. Ούτε τον εαυτό του, ούτε τον πρωταγωνιστή του και κυρίως ούτε το κοινό. Οι Dodgers χάνουν και το τελευταίο παιχνίδι της σειράς των τελικών και το ξημέρωμα ίσως να είναι και το τελευταίο της ζωής σου.

Ρεαλιστική σκηνοθεσία, χειρουργική σεναριακή εμβάθυνση, σκηνές γεμάτες παρακμή και οδύνη. Ένας ηθοποιός που δίνει σάρκα και οστά σε μια ερμηνεία που είδαν λίγοι και τυχεροί.
Εικόνα και ήχος που γυαλίζουν στην Special Edition της Lions Gate στην ζώνη 1.
Στην ταινία έχει ένα μικρό ρόλο η Zoe Lund που ήταν η πρωταγωνίστρια του σκηνοθέτη στο εξαιρετικό φιλμ - εκδίκησης "Ms. 45", τότε λεγόταν Zoe Tamerlis. Πέθανε στα τριανταεπτά της χρόνια στο Παρίσι από overdose.

Dedication to her.

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2009

Don't Look Now - Μετά τα Μεσάνυχτα


1973 του Nicolas Roeg

Από τη νουβέλα της Daphne Du Maurier ως την μεγάλη σκηνοθετική ικανότητα του Roeg ο δρόμος δεν είναι μακρύς. Για μια ακόμα φορά ο σκηνοθέτης δημιουργεί το ξεχωριστό με μια ιστορία που έχει στην καρδιά της την βαθύτατη θλίψη της απώλειας και το χάρισμα ενός άντρα να προαισθάνεται και ταυτόχρονα να μην δέχεται το υποσυνείδητο και να απορρίπτει το μεταφυσικό. Ο άντρας αυτός σε μια ταινία εγκεφαλικού τρόμου σαν κι αυτήν είδε την κηδεία του πριν να γίνει. Ο Roeg ξέρει. Πότε να ψυχράνει την εικόνα με την γκρίζα φωτογραφία του και πότε να την ζεστάνει με έντονα χρώματα, κατέχει ο ίδιος την τέχνη της φωτογραφίας και του μοντάζ που κανείς μα κανείς δεν μπόρεσε να ακουμπήσει όσο αυτός. Προσπάθησε ο Kazan κάτι παρόμοιο στο φιλμ του "The Arrangement" και απέτυχε οικτρά.
 
Το φιλμ είναι δύσκολο για τον μέσο θεατή αλλά είναι μάλλον το μοναδικό από την φιλμογραφία του σκηνοθέτη που μπορεί να φέρει σχετικά κοντά τον θεατή. Σχετικά όμως. Κι αυτό γιατί μπορεί να κατηγοριοποιηθεί σαν ψυχολογικό θρίλερ, ενώ το "Walkabout" για παράδειγμα την εποχή που βγήκε στις αίθουσες σόκαρε και την ίδια την εταιρία παραγωγής κι αποσύρθηκε γιατί αποξενώνει τον μέσο θεατή για πολλαπλούς λόγους. Κυρίως γιατί ο σκηνοθέτης δεν ενδιαφέρεται πραγματικά για τα οποιαδήποτε βλέμματα αλλά του αρέσει να αφήνει να διεισδύει στις παράξενες ταινίες του το διφορούμενο.
 
 Στο "Performance" που συν-σκηνοθέτησε με τον αυτόχειρα Donald Cammell, άλλαξε τις ταυτότητες με τον δικό του δυσνόητο τρόπο μεταξύ ενός γκάνγκστερ και του Mick Jagger, πολύ πριν ο David Lynch προσπαθήσει να το κάνει με τον δικό του ανούσιο και φλύαρο τρόπο στο "Mulholland Dr." Διηγήθηκε μια ερωτική ιστορία κόβοντας πλάνα με αβίαστη δεξιοτεχνία, κάνοντας την αδυναμία του γυναικείου χαρακτήρα υποχείριο στον δυνατό αντρικό χαρακτήρα, δημιούργωντας έτσι μια απόλυτη ερωτική τραγωδία που γίνεται αντιληπτή μέσω περισσότερο των εικόνων παρά των διαλόγων, όλα αυτά στο "Bad Timing". Τέλος εξολόθρευσε τις  σοφιστικέ sci-fi ταινίες δημιουργώντας το δικό του Άλιεν στο "The Man Who Fell to Earth", διαλέγοντας τον μοναδικό καλλιτέχνη που πάντα έμοιαζε με εξωγήινο και ξέχασε ηθελημένα να δώσει εξηγήσεις για το πώς και το γιατί. Το σενάριο λοιπόν στις ταινίες του είναι η εικόνα. Ακόμα και στο ανατριχιαστικά αιμομικτικό "Track 29" η εικόνα είναι ο εφιάλτης και όχι η ιστορία.


Το Κόκκινο που Σκοτώνει.
 
Στο "Don't Look Now" μια οικογένεια ζει στην επαρχιακή Αγγλία. Ό άντρας είναι ο Donald Sutherland και η γυναίκα η εξαιρετική Αγγλίδα ηθοποιός Julie Christie. Αυτοί είναι οι Baxters κι έχουν μια μικρή χαριτωμένη κόρη. Ο άντρας νιώθει πως κάτι κακό συμβαίνει, ανοίγει την πόρτα και τρέχει, το παιδί πνίγεται, το βγάζει από τα νερά της λίμνης αλλά είναι αργά. Το παιδί είναι νεκρό.
Μια τεράστια απώλεια στο ξεκίνημα του φιλμ κι ένα φιλμ που αρχίζει με τέτοια οδύνη συνήθως έχει την ευθύνη να αιτιολογήσει την τραγωδία. 
Η απώλεια ως ευθύνη είναι που θα τους οδηγήσει στην Βενετία, πόλη των καναλιών, δηλαδή του υγρού στοιχείου. Εκείνος θα δουλέψει στην συντήρηση ενός Καθεδρικού Ναού. Εκείνη προσπαθεί να αποδεχτεί το γεγονός του θανάτου. Γυρίζοντας μια εξαιρετική ερωτική σκηνή, με τρυφερότητα και κρυφό συσσωρευμένο πόνο, ο Roeg ξαναφέρνει την ταινία στην γη.
 
Η συνάντηση με δυο Αγγλίδες ηλικιωμένες αδερφές είναι ο καταλύτης της ταινίας. Η μία είναι τυφλή και έχει κάποιες ιδιαιτερότητες, είναι μέντιουμ. Η ελπίδα θα ξαναξυπνήσει στην γυναίκα, πιστεύει πως μπορεί να επικοινωνήσει με την κόρη της που βρίσκεται στον τάφο. Συμβαίνουν ατυχήματα, υπάρχουν διαφορετικές αντιλήψεις, στοιχειώνεται η Βενετία και κινηματογραφείται όχι σαν τουριστικό αξιοθέατο αλλά σαν λαβύρινθος του τρόμου. Είναι φανερό πως ο άντρας κινδυνεύει, προειδοποιείται για τον κίνδυνο, μα τώρα είναι αυτός στο επίκεντρο, κάτι που φοράει κόκκινα κι έχει το ύψος ενός παιδιού, παίζει μαζί του αφήνοντας αιχμηρά γελάκια στα σοκάκια της Βενετίας. Ίσως να τα φαντάζεται και ίσως τελικά εκείνος να διάλεξε έναν κόκκινο νάνο ως καθρέφτη για τον άδικο χαμό της κόρης του.


Ένα λυπημένο αριστούργημα γι' αυτά που δεν βλέπουμε ή γι' αυτά που δεν θέλουμε να δούμε, είναι κι ο τίτλος που προειδοποιεί, αρχίζει με κόκκινο και τελειώνει με κόκκινο και αφήνει το μεταφυσικό να κυριεύσει τα κανάλια της Βενετίας ενώ οι εικόνες του Roeg περνάνε σαν γόνδολες φορτωμένες μυστικά και η λέξη ανεξήγητο βρίσκει την κινηματογραφική της μητέρα σε αυτή την τόσο μα τόσο θλιμμένη ταινία που αρνείται να βγει από το ανθρώπινο μυαλο.
Σαν ένας ήσυχος εφιάλτης. Σαν την λίμνη που πνίγηκε η Christine.

Lonely Are the Brave - Ασύλληπτος Επαναστάτης



1962 του David Miller

Ενας καουμπόυ είναι ξαπλωμένος στο έδαφος. Στον ουρανό, τρία αεροπλάνα αφήνουν λευκές λουρίδες. Θ' ανέβει στ' άλογό του και θα διασχίσει την άσφαλτο. Έχει πολύ κίνηση και πρέπει να προσέξει. Περνάει απέναντι και στέκει για λίγο μπροστά από έναν σωρό παλιά αυτοκίνητα. Πάντα το παλιό προσδιορίζεται από τον ερχομό του καινούργιου.
Αυτό είναι το άνοιγμα στην ταινία "Lonely Are the Brave". Ο αναχρονισμός του ήρωα John W. Burns έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το περιβάλλον.
Μετά ήρθε ο Sam Peckinpah για να αποχαιρετήσει  οριστικά την Δύση με τις άλλοτε ηρωικές και άλλοτε πένθιμες αυτοκτονίες του.

Η ταινία είναι αριστούργημα κι απ' ότι λέει ο  ίδιος ο Kirk Douglas στα extras του dvd, εκείνος επέμενε για να μπει στους τίτλους των συντελεστών το όνομα του σεναριογράφου Dalton Trumbo καταφέρνοντας έτσι να σπάσει τα δεσμά που του είχαν επιβληθεί από την εποχή του Μακαρθισμού. Το αποτέλεσμα ήταν να τον "νομιμοποιήσει" ξανά και να μην χρειάζεται να γράφει σενάρια με ψευδώνυμα. Ο Burns έλειπε τρια χρόνια και πηγαίνει στο σπίτι του φίλου του Paul. Εκεί βρίσκει την γυναίκα του φίλου του, την Jerry. Στον ρόλο η άπειρη τότε αλλά εξαιρετική Gena Rowlands στην αρχή μας μπερδεύει με το "Welcome Home" που του απευθύνει. Μετά θα καταλάβουμε.

Πως στην θέση του άντρα της θα μπορούσε να βρίσκεται ο Burns αλλά αυτό δεν γινόταν γιατί ο Burns δεν θέλησε ποτέ του να είναι κάτι άλλο από αυτό που είναι: loner. Ο φίλος του βρίσκεται στην φυλακή γιατί βοήθησε κάποιους ξένους να περάσουν τα σύνορα κι ο John W. Burns θα πάρει τον δρόμο για ένα μπαρ, επιζητώντας να μπει στην φυλακή για να βοηθήσει τον φίλο του. Θα τσακωθεί με έναν μονόχειρα και στο τμήμα δεν θα έχει να τους δώσει χαρτιά, ταυτότητα, άδεια οδήγησης και τα σχετικά. Ενώ οι αστυνομικοί κατά κάποιον τρόπο μένουν εκπληκτοι με αυτόν τον τύπο που χαμογελάει με τις αντιξοότητες, ο καουμπόυ χτυπάει έναν από αυτούς για να δει στα σίγουρα τον φίλο του.

Και τον βρίσκει στη φυλακή.

Ο Paul έχει αλλάξει, ξέροντας πως όταν βγει έχει μια γυναίκα κι ένα παιδί να τον περιμένουν, αρνείται να αποδράσει. Ο "Τελευταίος Ήρωας" λοιπόν θα το κάνει μόνος του. Και το κυνηγητό αρχίζει επάνω στα άγρια βουνά, στα μέρη που ανήκει ο συναρπαστικός άνθρωπος τον οποίον ερμηνεύει με ιερότητα σχεδόν, ο Kirk Douglas. Βέβαια ο ίδιος λέει πως την παράσταση την έκλεψε το άλογο κι η αλήθεια είναι πως το χαρισματικό άλογο-σύντροφος του αναχρονιστικού άντρα που τρόμαζε από τους ήχους του ελικοπτέρου όταν πετούσε από πάνω τους για να τους εντοπίσει, είναι από τα ζώα εκείνα που κυριολεκτικά κλέβουν την παράσταση.
Ο δραπέτης έπρεπε να περάσει στο Μεξικό για να σωθεί από τους κυνηγούς του.
Και το εμπόδιο ήταν μια οροσειρά σκληρή και δύσβατη. Χωρίς το άλογο θα τα κατάφερνε, μαζί με το άλογο ήταν δύσκολο.

"Κυνηγάμε ένα αόρατο άλογο, έναν αόρατο καβαλλάρη, ένα φάντασμα", μονολογεί ο σερίφης Morey καθώς τα εξαίσια μακρινά πλάνα του Philip H. Lathrop τονίζουν την απεραντοσύνη της ελευθερίας και της φύσης, τον κυνηγημένο που θέλει να ανήκει εκεί, στον δικό του κόσμο, όπου κανείς δεν ζητάει ταυτότητες και άδειες οδήγησης. Κι ο σερίφης κοιτώντας τους νεώτερούς του αστυνομικούς κι ακούγοντας έναν υπερόπτη στρατηγό να ουρλιάζει όταν το ελικόπτερο έπεσε, ήξερε να σέβεται, ήταν της ίδιας γενιάς παιδί κι έμαθε πως τα βουνά είναι πολλές φορές προτιμότερα από τους ανθρώπους.

Ο Walter Matthau στον ρόλο του σερίφη, γνωρίζει πως αν ο δραπέτης παρατήσει το άλογο θα περάσει στην αντίθετη πλευρά, την πλευρά της ελευθερίας. Ο σεναριογράφος είχε γνωρίσει πολύ καλά την πλήρη έλλειψή της όταν φυλακίστηκε για τις ιδέες του ή όταν δεν μπορούσε να παραλάβει ο ίδιος το Όσκαρ που κέρδισε γιατί ήταν αναγκασμένος να γράφει με ψευδώνυμα. Ο άνθρωπος που έγραψε ό,τι πιο αντιπολεμικό έγραψε ποτέ χέρι, το "Johnny Got His Gun", είναι μια από τις αιτίες που αυτό το western έχει τόσο μεγάλη την αίσθηση της ατομικής ελευθερίας, της ανεξαρτησίας του ατόμου, την απεμπλοκή του από την μάζα.

Το τίμημα μπορεί να είναι βαρύ κι ένας νυσταγμένος οδηγός νταλίκας να σου κόψει τον δρόμο προς την ελευθερία λίγο πριν τον περάσεις με το άλογό σου. Αυτό το γνήσιο φιλμ έχοντας αιρετική σφραγίδα μα εντελώς ανθρωπιστική προσέγγιση δεν γνώρισε την μεγάλη επιτυχία που του άξιζε. Και την άξιζε για τους σπουδαίους εκείνους άντρες που υπέφεραν τα πάνδεινα λόγω της αντικομμουνιστικής υστερίας. Υποθέτω πως ο Dalton Trumbo όταν έγραφε το σενάριο αυτούς θα σκεφτόταν.

Ο γενναίος πληρώνει το κόστος των πράξεών του, ο δειλός δεν πράττει κι έτσι δεν πληρώνει τίποτα. Αυτός είναι ο αμερικάνικος κινηματογράφος του χτές και του μετά. Το άλογο στην μεγάλη αυτή ταινία το έλεγαν Whisky.

Σάββατο, 21 Νοεμβρίου 2009

The Naked Kiss - Ο Δολοφόνος Με Το Άγνωστο Παρελθόν


1964 του Samuel Fuller

Ας μην σχολιάσουμε τον ελληνικό τίτλο. Συμβαίνουν αυτά όταν κάποιος δεν έχει δει μια ταινία και προσπαθεί να αποδώσει μέσω της προσαρμογής του τίτλου στην γλώσσα του το περιεχόμενο του φιλμ. Ένα απο τα καλύτερα φιλμ του Fuller, στο οποίο ο σκηνοθέτης συνδυάζει όλα τα στοιχεία που μπορεί ένα B-movie να περιέχει μαζί με γκρίζες noir αποχρώσεις. Η εναρκτήρια σκηνή κόβει την ανάσα. Υπό τους ήχους μιας σκληρής τζαζ η πόρνη επιτίθεται στον νταβατζή της εξαγριωμένη και του παίρνει τα χρήματα που της χρωστάει, όχι παραπάνω αλλά ακριβώς αυτά που της χρωστάει. Άνοιγμα τολμηρό και ωμό, γνήσιος και συναρπαστικός Fuller με την ετεροχρονισμένη αναγνώριση και την πλήρη συναίσθηση της λέξης προσωπικότητα.


Πολλοί θα ήθελαν σήμερα ν' ανοίξουν κάποια ταινία τους με τέτοιον τρόπο πλην όμως δεν έχουν την δυνατότητα κι από την άλλη το ταμείο κρέμεται πάνω από το κεφάλι τους σαν λαιμητόμος. Δεν τους αδικώ, ζούμε την μετά - Lucas εποχή των παραγωγών. (Tarantino μακριά από τον Samuel Fuller, δαγκώνει).

Η πόρνη αγαπά υπερβολικά τα παιδιά. Για αυτό κι όταν καταφύγει σε μια μικρή επαρχιακή πόλη θα εργαστεί ως νοσοκόμα σε ένα ίδρυμα για προβληματικά παιδιά. Κατεβαίνοντας από το τρένο θα κινήσει τις υποψίες του ντόπιου αστυνομικού και θ' αναγκαστεί να κοιμηθεί μαζί του. Η Kelly όμως δεν είναι εύκολο θήραμα για κανέναν και η εκρηκτική και συνάμα βαθιά συναισθηματική ερμηνεία της Constance Towers (μοιάζει αρκετά με την Μελίνα Μερκούρη) θα οδηγήσουν κυριολεκτικά σ' έναν ανεμοστρόβιλο ένοχων μυστικών και τολμηρότητας του ασυναγώνιστου στην pulp αισθητική σκηνοθέτη. Κανείς δεν θα τολμούσε να παρουσιάσει τον ευεργέτη φιλάνθρωπο της πόλης ως έναν σιχαμερό παιδόφιλο που υποκρίνεται πως είναι ερωτευμένος με την Kelly έτσι ώστε να φορέσει την μάσκα της πλήρους αποδοχής. Αυτή ενός υπολογισμένου γάμου.

Όταν τον δει να προσπαθεί να αποπλανήσει ένα κοριτσάκι, θα τον σκοτώσει χτυπώντας τον άγρια με το τηλέφωνο, ίσως να είναι η μοναδική ταινία που μια γυναίκα χρησιμοποίησε το τηλέφωνο σωστά. Από την στιγμή που το παρελθόν της γίνεται γνωστό η πόλη την καταδικάζει. Με τη αλλαζονική της υποκρισία αρνείται τα συμβάντα, πρώτον πως στην πόλη τους δρούσε ανενόχλητος ένας παιδόφιλος και δεύτερον ότι αυτός ήταν ο ευεργέτης τους. Τελικά όλα θα ανατραπούν, η αλήθεια θα βγει στο φως από το κορίτσι θύμα του παιδόφιλου κι η πόλη θα γεμίσει τύψεις.


Θα της ετοιμάσουν μια γιορτή γα την αποφυλάκισή της μα η Kelly χωρίς περιφρόνηση και χωρίς απολύτως κανένα συναίσθημα θα επιστρέψει στην πορνεία.
Μια διάτρητη κοινωνία γεμάτη από συντηρητισμό και απύθμενη υποκρισία και μια γυναίκα με ψυχή απέναντι σε αυτό το μασκοφορεμένο κοπάδι. Κι εδώ κέρδισε η μονάδα και μάλιστα συντριπτικά.
Τα ασπρόμαυρα κοφτά πλάνα του  Fuller είναι εδώ, ο άνθρωπος αυτός σκηνοθετούσε σαν ρεπορτάζ εφημερίδας που γράφεται επιτόπου, ήταν βλέπεις και η προϋπηρεσία του πριν τον κινηματογράφο.

Ανακαλύψτε το.

Do The Right Thing - Κάνε το Σωστό



1989 του Spike Lee

Κάποτε ο Spike Lee έκανε το σωστό. Από τότε με μοναδική εξαίρεση το "25th Hour" κάνει συνεχώς το λάθος καταφεύγοντας στον εγωκεντρισμό και αποδεικνύοντας εντέλει πως όταν πρόκειται να θίξεις σοβαρά κοινωνικά θέματα, όπως ο ρατσισμός, οφείλεις κατ' αρχήν εσύ να είσαι αυτός που έχει μια σταθερή σκηνοθετική κατεύθυνση και να μην είσαι ο ίδιος ρατσιστής. Γιατί στην πορεία ο Lee αποδείχτηκε ένας μαύρος ρατσιστής και επειδή είναι έξυπνος άνθρωπος ήξερε πως τα εισιτήρια των ταινιών του θα τα αγόραζαν μαύρα χέρια.

H αποτυχία του "Malcolm X" του στέρησε κατ' αρχήν την φιλοδοξία να θεωρηθεί ο ηγέτης των μαύρων σκηνοθετών (δεν υπήρχαν και πολλοί άλλωστε) και κατά δεύτερον τον βύθισε στην ανυποληψία. Το σχετικά πρόσφατο "Inside Man" πέρα από την κουρασμένη ιδέα, την αναίτια μεγάλη διάρκεια και το αστείο σενάριο, δεν αξιοποίησε στο ελάχιστο το εξαιρετικό καστ του. Μαζί με την μισαλλοδοξία του σκηνοθέτη, τον ίδιο δρόμο ακολούθησαν κι οι κάποτε διαβόητοι "Public Enemy".

Δεν μου αρέσουν οι ρατσιστές όποιο χρώμα κι αν έχουν. Η μαύρη φυλή έχει περάσει τα πάνδεινα και δεν θα έπρεπε να επιτρέψει τέτοιου είδους ρατσιστικές κορώνες. Φυσικά και ήμουν μαζί τους στην υπόθεση Rodney King αλλά το χρήμα και το όνομα δεν έχουν χρώμα, όπως αποδείχθηκε στην υπόθεση O. J. Simpson.
Fight the Power λοιπόν brother αλλά μην ξεχνάς πως διαθέτεις τα ίδια ελαττώματα με τον λευκό κι αν θα πρέπει να διαλέξεις μεταξύ του Malcolm X και του Martin Luther King νομίζω πως η επιλογή σου πρέπει να είναι ο δεύτερος, γιατί είχε όραμα κι έβλεπε μακριά.

Το "Do the Right Thing" αρχίζει με τους καλύτερους τίτλους που έχουμε δει όλα τα τελευταία χρόνια. Το Brooklyn βράζει όπως ακριβώς και στο "Dog Day Afternoon" του Lumet χρόνια πριν. Είναι η πιο ζεστή μέρα του καλοκαιριού. Κάτω από την ηρεμία, τα πάθη βράζουν κι αυτά σ' αυτήν την πολυφυλετική γειτονιά. Η ταινία έχει τρομερή δύναμη και ενέργεια, ατάκες που πέφτουν βροχή και τοποθετεί τους ήρωές της ακριβώς εκεί που πρέπει, στην κόψη του ξυραφιού. Πού να ήξερε ο  Radio Raheem που τριγυρνάει στους δρόμους με το τεράστιο κασετόφωνό του πως θα γίνει η αιτία για μια έκρηξη βίας ανάλογη της έντασης του φορητού στερεοφωνικού του...


Love and Hate.
Νομίζω πως δεν ήταν και τόσο απαραίτητο να θυμίσεις το "The Night of the Hunter" και τον Robert Mitchum. Δανείστηκες όμως εξαιρετικά τον Dj από το "Vanishing Point" δίνοντας την ευκαιρία στον Samuel L. Jackson (τον θεωρώ τον καλύτερο μαύρο ηθοποιό της γενιάς του με μείον τις κακές επιλογές ταινιών αλλά ευτυχώς επανήλθε ερμηνευτικά με το "Black Snake Moan"), να αποτελέσει την φωνή της λογικής σε μια έξοχη ερμηνεία.
Μέσα λοιπόν στην πυρακτωμένη άσφαλτο τα πάθη αρχίζουν να βγαίνουν στην επιφάνεια.

 Η πιτσαρία του Sal (Danny Aiello, ένας πράγματι σπουδαίος ρολίστας) όπου δουλεύουν οι δυο γιοί του, ο Vito και ο ρατσιστής Pino ( άλλη μια ερμηνεία δυναμίτης από τον John Turturro) θα γίνει το τελικό πεδίο μάχης όταν το φυτίλι θα πάρει φωτιά. Τον αναπτήρα κρατάνε ο ίδιος ο σκηνοθέτης που υποδύεται το delivery-boy Mookie, γεμάτος απωθημένα ο ρόλος του Lee, καθώς και  το γιγαντιαίο κασετόφωνο του Radio Raheem που θα γίνει θρύψαλλα από το ρόπαλο του Sal. Μετά ήρθαν οι αστυνομικοί, που σπανίως κάνουν το σωστό και σκότωσαν το παιδί με το κασετόφωνο, οι κρουνοί που με τα νερά τους έβρεχαν τον κόσμο πριν για να δροσιστεί, τώρα γίνονται φωτιά.


Ο Lee μοιράζει το καρπούζι στην μέση. Ο Sal δεν ήταν ρατσιστής. Είχε στην γειτονιά αυτό το μαγαζί  για εικοσιπέντε ολόκληρα χρόνια και πάντα συγκρατούσε τον θερμόαιμο γιό του Pino. Είναι εξιλαστήριο θύμα, μέσα στον όλεθρο και το μίσος απλά προσπαθούσε να διασώσει την περιουσία και την καταγωγή του. Ιταλός. Μπορεί λοιπόν η γειτονιά να είναι πολυφυλετική, αλλά η σύγκρουση αφορά Ιταλο-αμερικάνους  και Αφρικανο- αμερικάνους.
Ο σκηνοθέτης δημιουργεί μια ταινία βόμβα που τα έχει όλα, το μοντάζ τέμνει, το χρώμα εκθαμβωτικό κόκκινο, η ζωή στην γειτονιά τρέμει από ενέργεια. Οι Κορεάτες προοδεύουν κι οι μαύροι ζηλεύουν αυτή την πρόοδο.

Διάλογοι αυθεντικής εξυπνάδας και συναρπαστική κορύφωση που μας έκανε να πιστέψουμε σ' ένα ταλέντο που όπως αποδείχθηκε υπερεκτιμήθηκε αδίκως.
Αλλά το "Do the Right Thing" δεν παύει να είναι μια σφιχτοδεμένη ταινία, με πληθώρα γνήσιων χαρακτήρων που αποτελεί έναν προσωπικό θρίαμβο του Spike Lee.
Ένας από τους τρείς μαύρους που όλη  την μέρα κάθονται κάτω από μια τέντα και συζητάνε σκορπίζοντας άφθονο γέλιο με τ' αστεία τους, είναι ο Paul Benjamin του αγαπημένου "Escape from Alcatraz". Ας ελπίσουμε πως θα καταφέρει και ο Spike Lee να αποδράσει από την δική του σκηνοθετική φυλακή αν και κάτι τέτοιο πλέον μοιάζει αδύνατον.

"You have to know the past to understand the present." Carl Sagan

Παρασκευή, 20 Νοεμβρίου 2009

Cat People - Το Φιλί Της Μάγισσας a.k.a. Άνθρωποι Γάτες



1942 του Jacques Tourneur

Ο παραγωγός Val Lewton αποτελεί πλέον έναν μύθο για την ικανότητά του να παράγει ταινίες χαμηλού προϋπολογισμού διαλέγοντας τους κατάλληλους σκηνοθέτες και δίνοντας έμφαση στον υπαινικτικό τρόμο. Κυρίαρχο στοιχείο των ταινιών αυτών η εξαιρετική φωτογραφία που πολλές φορές έμοιαζε και ήταν συμπρωταγωνιστής στα φιλμ. Ο Tourneur θα μείνει για πάντα ένα όνομα με περγαμηνές στον χώρο του κινηματογράφου όχι μόνο χάρη σην συνεργασία του με τον Lewton αλλά και για το noir μεγαλούργημα "Out of the past" που έχει ήδη παρουσιαστεί στην σελίδα μας μιας και πρόκειται για μεγαλειώδες φιλμ.

Και εδώ το μεγάλο ταλέντο του έξοχου κινηματογραφιστή Nicholas Musuraca σφραγίζει την ταινία. Η μικρή διάρκειά της λειτουργεί υπέρ της ταινίας (παρά τις αρκετές αντίθετες απόψεις), καθώς ναι μεν σε κάνει να θέλεις κι άλλο όμως οι φωτοσκιάσεις, ο φόβος που καραδοκεί στις σκιές για να δώσει σάρκα και οστά σ' έναν παλιό σέρβικο μύθο και η ερμηνεία της Simone Simon ως Irena αναγάγουν το φιλμ σε ένα ασπρόμαυρο ποιητικό μα συνάμα μελαγχολικό αριστούργημα φόβου. Ο Tourneur αρχικά θα "φλερτάρει" με το μελόδραμα - μια ξένη συμπαθητική κοπέλα χωρίς φίλους κι ένας άντρας ανώριμος και επιπόλαιος με αποφάσεις χωρίς ουσιαστική σκέψη - μα θα χωρίσει το ένα ζευγάρι διασπώντας το σε δύο. Ο άντρας παντρεύτηκε την Irena από καθαρά σαρκικό πόθο, λίγη προσοχή στις λέξεις κάτω από την λογοκρισία δεν βλάπτει, κι ύστερα ερωτεύτηκε την γυναίκα συνεργάτιδά του. Ο ψυχίατρος που θα ποθήσει την Irena είναι φορτωμένος με όλα εκείνα τα αφόρητα κλισέ της επανάληψης.

Πέρα από αυτά η πρωταγωνίστρια είναι μια γνήσια τραγική φιγούρα από την στιγμή που το μεταφυσικό και η ταύτισή της με το μύθο θα την οδηγήσουν στον φόνο, στη ζήλια κι εντέλει στο άνοιγμα του κλουβού του πάνθηρα στην τελευταία της επίσκεψη στα αιλουροειδή τα οποία είναι το παρελθόν, το παρόν και το ενδεχόμενο μέλλον της. Οι γυναικείοι χαρακτήρες πάλλονται από δυναμισμό ενώ οι αντρικοί χαρακτήρες παρουσιάζονται σαν ανθρωπάκια που βολεύονται από την κοινωνική θέση τους και την μάσκα που φοράνε.

Σπουδαία υποβλητική ατμόσφαιρα σ' ένα συναρπαστικό φιλμ που το remake του Paul Schrader το 1982 πρόσβαλε θανάσιμα.

To 1944 o Robert Wise σκηνοθετεί την συνέχεια του "Cat People". Εντελώς διαφορετικό το φιλμ, περισσότερο φωτεινό αλλά με την σωστή διαπραγμάτευση της παιδικής ιδιαιτερότητας και φαντασίας, μας πηγαίνει κάποια χρόνια μπροστά. Το κλίμα είναι περισσότερο ονειρικό μιας και ο πρώην άντρας της Irena έχει παντρευτεί την συνεργάτιδά του Alice κι έχουν ένα εξάχρονο ονειροπόλο συμπαθέστατο κορίτσι την Amy. Πρόδρομος των ταινιών με θεματική τους παιδικούς εφιάλτες και την τάση των παιδιών να μπερδεύουν το ρεαλιστικό με το φανταστικό.

Χωρίς να φτάνει τα επίπεδα της πρώτης ταινίας, καταφέρνει και πάλι χάρη στη δύναμη της φωτογραφίας και του σκηνοθέτη να δώσει σκηνές αλησμόνητες, με κυρίαρχη εκείνη την σκηνή όπου η γυναίκα του πρώτου φιλμ που σε ένα εστιατόριο είχε αποκαλέσει την Irena στα σέρβικα "αδερφή", να σκορπάει ανατριχίλες. Η γυναίκα παλεύει με την δισυπόστατη φύση της Irena (εμφανίζεται στο φιλμ ως φάντασμα) όταν δειλιάζει να σκοτώσει το κορίτσι.

The Curse of the Cat People - Οι Άνθρωποι Γάτες Εκδικούνται